Każdego roku w pierwszej połowie października w soborze Świętej Trójcy w Hajnówce odbywają się uroczystości poświęcone Matce Bożej przed Jej ikoną „Nieoczekiwana Radość”. Historia tej ikony nierozerwalnie wiąże się z dziejami miejscowej parafii prawosławnej. Wiosną 1942 roku w Hajnówce erygowano pierwszą parafię prawosławną. Wiernym przekazano budynek miejscowego nadleśnictwa, który w krótkim czasie przystosowano do sprawowania nabożeństw. Patronem świątyni został św. Mikołaj Cudotwórca, a proboszczem mianowano ks. protoprezbitera Serafima Żelaźniakowicza. Jesienią tego samego roku cerkiew została poświęcona. O okolicznościach, w jakich ikona Matki Bożej „Nieoczekiwana Radość” trafiła do Hajnówki, dowiadujemy się z zapisków pozostawionych przez ks. Serafima Żelaźniakowicza oraz ks. Antoniego Dziewiatowskiego. Zgodnie z ich relacjami, podczas bieżeństwa jedna z pobożnych mieszkanek okolic Hajnówki znalazła się w Moskwie. Pragnęła powrócić do rodzinnego domu i postanowiła nabyć ikonę Matki Bożej, wierząc, że zapewni jej bezpieczny i szybki powrót do ojczyzny. Zaproponowano jej kopię cudotwórczej ikony Matki Bożej „Nieoczekiwana Radość”, znajdującej się w moskiewskiej cerkwi św. proroka Eliasza. Kobieta zakupiła ikonę i zaczęła nieustannie modlić się przed nią. Wkrótce, bez przeszkód, powróciła w rodzinne strony. Przywiezioną ikonę umieściła w swoim domu, otaczając ją szczególnym szacunkiem. Z wdzięcznością codziennie modliła się do Bogurodzicy, dziękując za szczęśliwy powrót i prosząc o ochronę przed wszelkimi nieszczęściami. Wieść o ikonie szybko rozeszła się po okolicy. Ksiądz Serafim Żelaźniakowicz udał się do domu parafianki, aby pokłonić się ikonie. Zaproponował, by ikona została przekazana do nowo powstałej cerkwi. Na jego prośbę kobieta ofiarowała ją cerkwi św. Mikołaja. Wraz ze wzrostem liczby wiernych w Hajnówce, obok drewnianej cerkwi św. Mikołaja, wzniesiono nową świątynię. To właśnie w niej ikona Matki Bożej „Nieoczekiwana Radość” znajduje się do dziś. Na przestrzeni lat wierni modlący się przed ikoną wielokrotnie doświadczali łask, uzdrowień i pomyślności. Nieustannie towarzyszyło im również poczucie obecności Najświętszej Bogurodzicy. Tegorocznym uroczystościom świątecznym w soborze Św. Trójcy w Hajnówce przewodniczył Jego Ekscelencja biskup łódzki i poznański Atanazy, któremu asystowali Ich Ekscelencje: biskup hajnowski Paweł oraz biskup siemiatycki Warsonofiusz. Zgodnie z tradycją hierarchowie zostali uroczyście powitani u progu świątyni przez dzieci i młodzież, przedstawicieli rady parafialnej, władze samorządowe i ks. Andrzeja Busłowskiego. Po odczytaniu fragmentu Ewangelii kazanie wygłosił biskup Atanazy. Hierarcha zwrócił uwagę, że człowiek jest powołany do przebóstwienia, czyli przemiany dokonującej się dzięki współpracy z łaską Bożą. Nawiązując do ewangelicznej historii apostoła Piotra, który po cudownym połowie ryb rozpoznał w Jezusie Syna Bożego i wyznał: „Panie, odejdź ode mnie, bo jestem człowiek grzeszny”, wskazał na znaczenie poznania własnej grzeszności i otwarcia się na działanie Boga. Podobnie człowieka modlący się przed ikoną Matki Bożej dostrzegł własną słabość i upadek. Obaj doświadczyli przemiany, ponieważ współpracowali z łaską Bożą, która ich przeobraziła. Jego Ekscelencja przypomniał również, że Bogurodzica jest orędowniczką i wspomożycielką całego świata, a o nieustannym wstawiennictwie świadczy wiele świąt Jej poświęconych. Zwieńczeniem uroczystości była procesja oraz modlitwa przy grobie budowniczego soboru, błogosławionej pamięci ks. Antoniego Dziewiatowskiego. Po odśpiewaniu polichronionu głos zabrał biskup Paweł, który przekazał arcypasterskie pozdrowienia od Jego Eminencji metropolity Sawy. Następnie podziękował braciom w biskupstwie, duchowieństwu, wiernym oraz wszystkim osobom zaangażowanym w przygotowanie i organizację święta. Po zakończeniu uroczystości liturgicznych wierni i pielgrzymi mogli posilić się przy wspólnym poczęstunku przygotowanym przez parafię.
Autor: ks. Adam Dzienisiuk
Zdjęcia: Paweł Aleksiejuk